Ahmet Yesevi

Ahmet Yesevi 12. yy tasavvuf (tekke) şairlerindendir. doğ. ? – ölm. 1166, Yesi.

Batı Türkistan’da Sayram şehrinde doğdu. Yedi yaşındayken babasını kaybeden Ahmet Yesevî ablasıyla birlikte Yesi kentine gitti. ilk öğrenim yıllarını burada geçirdi. Sonra Buhara’ya giderek devrinin ünlü bilginlerinden Şehy Yusuf Hemedanî’nin müritleri arasına girdi. Onunla birlikte birçok yeri gezdi ve onun halifesi oldu. Sonra Yesi’ye döndü. Olümüne dek burada yaşadı. Mezarı üzerindeki türbe, Timur tarafından yaptırıldı.

Yunus Emre’den önce yetişmiş ilk tasavvuf şairi Ahmet Yesevi, Hikmet adı verilen şiirlerini sanat değil dini propaganda için yazmıştır. Şiirleri koşma tarzında 4 + 4 + 4 = 12 ve 4 + 3 = 7 ölçüsüyle yazılmış didaktik manzumelerdir. Oz açısından tasavvufa, biçim açısından Türk Halk Edebiyatı’na girer. Dervişlik üzerine övgüler, cennet cehennem tasvirleri, peygamberin yaşamı gibi konuları işlediği şiirleri Türklerin yaşadığı bölgelerde yaygınlaşmıştır. Bektaşilik, Melâmîlik, Bayramílik gibi tarikatlara da kaynaklık eden Yesevilik ilk Türk tarikatı olmuştur.

Şiirleri XVI. yüzyılda Divan-ı Hikmet adı ile bir araya getirildi. Prof. Dr. Kemal Eraslan Divan-ı Hikmet’ten seçmeler adıyla şiirlerinden seçtiklerini 1983’te yayımladı.

Bakabilirsin:  Rıfat Ilgaz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir