Paragrafta Anlatım Teknikleri

Paragrafta ele alınan düşüncelerin geliştirilmesi, zenginleştirilmesinde değişik anlatım teknikleri ve biçimleri kullanılır.

Düşünceyi Geliştirme Yolları

Tanımlama

Bir kavramın ya da nesnenin bütün özelliklerini doğrudan aktararak anlatmaktır.

Karşılaştırma

İki nesne, kavram veya olgu arasındaki benzerlik ya da zıtlıklardan yararlanarak düşünceyi geliştirmedir.

Tanık gösterme

İşlenen düşünceyi geliştirmek için o konuda söz sahibi bir kişinin (bilim adamı, yazar, düşünür vb.) sözlerini aktarmaktır. Aktarılan şey bir özdeyiş, şiirden veya makaleden bir parça olabilir.

Kanıt gösterme

Bilimsel bir çalışmayı, istatistiki bir bilgiyi, tarihi bir olayı veya resmî belgeleri fikri savunmada kanıt olarak kullanmak demektir.

Örnekleme

Geliştirilmek istenen bir düşünceye açıklık kazandırmak için o konuyla ilgili örnekler verme yoludur. Soyut kavramlara somut izlenimi vermek için de kullanılabilir.

Benzetme

Aralarında en az bir yönden ilgi ve yakınlık bulunan iki kavramdan güçlü olanı, diğerinin açıklayıcısı olarak kullanmaktır.

Bu yollar, düşüncenin ayrıntılarıyla ele alınmasına yardımcı olur.

Anlatım Biçimleri

Yazar, ele aldığı konunun özelliğine ve sunmak istediği şekle bağlı olarak değişik biçimlerde konuyu işler. Bilgi verme, bir tez öne sürme, olay içinde yaşatma, izlenimleri aktarma gibi amaçlar, anlatım biçimlerinin oluşmasında etkilidir. Bu anlatım biçimleri şunlardır:

Açıklama

Okuyucuya bilgi verme, öğretme temel amaçtır. Yalın bir anlatımı vardır. (“Tanımlama, örnekleme, karşılaştırma” bu anlatım biçiminde kullanılabilir.)

Tartışma

Bir kanıyı değiştirmek, çürütmek veya bir düşünceyi kanıtlamak amacıyla oluşturan anlatım biçimidir. (“kanıt-tanık gösterme, örnekleme, karşılaştırma” yolları bu biçim içinde bulunabilir.)

Betimleme (Tasvir)

İzlenimlerimizi görünür kılmada bu yola başvururuz. Kısaca, sözcüklerle resim yapmak demektir. Ele alınan şeyin kendine has özellikleri niteleyici sözcükler, benzetmelerle açıklığa kavuşturulur.

Öyküleme

Gerçek ya da gerçeğe yakın olayların kişi, yer ve zamana bağlı olarak anlatılmasıdır.

Bakabilirsin:  Cümlede Anlam İlişkileri

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir